زندگينامه :
حضرت آیت الله العظمی حاج سید عزالدین حسینی زنجانی (دام ظله) فرزند عارف الهی مرحوم حضرت آیت الله العظمی آقامیرزا محمود امام جمعه (قدس سره ) در سال 1300 شمسی در خانواده ی علم و فقاهت در شهر زنجان متولد شدنددر تحت سرپرستی والد علامه ی خود تربیت یافته و دوره ی مقدمات و سطح  و مقدار کمی از خارج را نزد والد بزرگوارش و مرحوم آیت الله شیخ حسین دین محمدی و مقداری را هم در محضر آقا شیخ عبدالکریم زنجانی که از شاگردان مرحوم آخوند خراسانی صاحب کفایه بود فرا گرفتند و همزمان با آن دروس جدید دوره ی ابتدایی و متوسطه را در زنجان به اتمام رساندند، جهت تکمیل تحصیلات در سن 21 سالگی به حوزه ی علمیه ی قم عزیمت نموده و در ابتدای ورود قم به حوزه ی درسی فقه اصول حضرت آیت الله العظمی حاج سید محمد حجت کوه کمره ای شرکت نموده و همزمان در درس فقه و اصول آیت الله العظمی سید صدرالدین صدر حاضر شده و پس از استقرار مرحوم آیت الله العظمی بروجردی (قدس سره ) در قم ، از درس فقه و اصول ایشان به طور کامل استفاده ی کافی و  وافی برده و همچنین به طور خصوصی از محضر امام خمینی (ره) و آیت الله العظمی حاج سید احمد خوانساری استفاده نموده و به مراجع  عالیه ی علمی و اجتهاد نایل آمدند . همچنین معظم له دوره ی حکمت متعالیه را نزد مفسر کبیر فیلسوف الهی مرحوم استاد علامه ی طبا طبا یی(ره) و مرحوم آیت الله العظمی امام خمینی (ره) و فیلسوف شهیر حضرت آیت الله العظمی حاج شیخ مهدی مازندرانی(طاب ثراه ) با شوق و ذوق سرشار از محضر اساتید گرانقدر و کم نظیر خویش به طور کامل فرا گرفته و همواره مورد توجه و علاقه خاص اساتید خویش بودند به طوریکه مرحوم استاد علامه طباطبائی در آخرین مصاحبه تلویزیونی ؛ معظم له را یکی از 5 نفری که می توان در فلسفه اسلامی به ایشان اعتماد کرد معرفی فرمودند .
ایشان پس ازطی دوره طولانی تحصیل و تدریس درحوزه مقدسه قم جهت زیارت آستان قدس مولی الموحدین حضرت علی (ع) و حضرت ابا عبد الله الحسین(ع) عازم عراق و نجف اشرف شد ه و پس از مدتی اقامت و استفاده از محاضر درسی حضرت آیت الله العظمی حاج سید عبدالهادی شیرازی ، آیت الله العظمی حکیم و آیت الله العظمی خویی ، به جهت کسالت شدید والد بزرگوارش به ناچار به ایران عزیمت نموده و به امر ایشان جهت اداره مدرسه و مسجد جامع زنجان و تدریس به زادگاه خود مراجعه نمودند .
معظم له از اولین کسانی بودند که از مرجعیت و رهبریت امام خمینی (ره) حمایت نموده و در سال 1342 به همراه عده ای از علما ما نند شهید مطهری(ره) ، شهید هاشمی نژاد (ره) ، آیت الله مکارم شیرازی ، شیخ حسین لنکرا نی و مرحوم آقای فلسفی و دیگر بزرگان دستگیر شد ند . درسال1347 (شب احیای ماه مبارک رمضان) به مسببین بی حجابی تاخته و نفرین نمودند و در نتیجه مورد تعقیب ساواک قرار گرفتند . درسال1350به مناسبت مراجعت شاه او پک سخنرانی تندی علیه شاه نمودند مخالفهای  ایشان باسیاستهای رژیم طاغوت واقداماتی از این قبیل منجر به اقامت اجباری درشهر مشهد مقدس می گردد . پس از پیروزی انقلاب اسلامی و به دنبال دعوت رهبر فقید انقلاب حضرت امام خمینی (ره) امامت جمعه و نمایندگی ولی فقیه دراستان رابرعهده گرفتند . متأسفانه با پیش آمدن حوادث ناگوار که در این مختصر مجال اشارت به آن نیست فضل الهی شامل حال ایشان شده و از یک ترور نافر جام و مر موزی نجات میابند. و مجدداٌبه جوار ملکوتی حضرت ثامن الائمه (ع) مراجعت می نمایند . هم اکنون معظم له یکی از مراجع و  مدرسین بزرگ حوزه ی علمیه مشهد بوده و در سطح عالی از خارج فقه و اصول و تفسیر برای طلاب حوزه در مکتب امام صادق (ع) تدریس می فرمایند .
از آثار و تألیفات علمی سیدنا الاستاد می توان به شرح خطبه ی حضرت زهرا(س) در دو جلد ، تفسیر سوره ی حمد ، راه رستگاری ، شرح زیارت عاشورا ، مناسک حج ، مجمع مسائل و همچنین کتاب دیگری به زبان عربی بنام (معیار الشرک فی القرآن ) که در بیروت لبنان به طبع رسیده است اشاره نمود .
خاطره ای از آیت الله العظمی زنجانی :
در ایام طلبگی در قم به بیماری سختی دچار شدم . آن مقدار که حضرت امام خمینی (ره) در مدت بیماری به من مهربانی کردند و از من مراقبت فرمودند ؛ به جد اطهرم سوگند اگر پدرم در قم بود این مقدار از من مراقبت نمی کرد . این تنها به لحاظ این بود که من طلبه ای بودم غریب و در قم درس می خواندم . ( به تقل از کتاب روایت آفتاب ، خاطرات شاگردان و یاران امام )